فرید بھنڈار

‘‘کئیں سیانے آہندے نیں ایہہ ہے لفظ عربی دا

معنے ایہدے

اِکدوجے نوں بوہڑن بھرپی،یاری

کئیں آکھن نہیں شبد ہے سنسکرت دا

ارتھ نیں ایہدے

 لُکن ٹھاہر پناہ گاہ جنگل

ارتھ نیں ایہدے

باغی نابر آکڑخان گُستاخ ہَکاری

اِکدوجی دے اُلٹ ایہہ دوویں گلاں ہوئیاں

سو ہوسکدا اے مِل کے اِک تھی ویندیاں ہوون

لفظ متاں مہی واس نہ ہووے

مہی سُنیائے ‘‘وِچ’’ نوں آہندے نیں تے ‘‘دھرتی’’ نوں وی

مَجھ وی خبرے تاہیوں مہی اے

سو مہی واس وچ واس ہویا کہ دھرتی واس؟

جیہنوں انگریزی وچ انڈرگراونڈ آہندے نیں

تے اُردو والے ترجمہ کر کے زیرِ زمین

پر دھرتی واس تے کیہڑا نہیں

متاں اوہا دھرتی واس ہے جو کوئی وچ مواس ہے

ہے ایہہ لفظ پُرانا وارث شاہی

لفظ پُرانے

وارث شاہی ہو نویں تھی ویندے نیں

اپنے قلعے دیپالپُر اندروں ہِیر تے جوگی نوں کڈھدی کڈھدی

آپ اوہناں دے نال مواس جا جھنڈا گڈدی اے سہتی

ایہہ وچ دیپالپُر ایویں کتھاؤں آوڑیا

نہیں ایویں نہیں

تدوں جیہڑے پُر وچ وڑ جاؤ اوہا رنگپُر ہا

ہر قلعے دے مگر مواس آہے جنگل کالے

کالیاں ہو لُکنا جَیں باتشاہی دی جمع توں اُکنا

عجب لُکن ہا

لُکوتے لُکدیاں سار دیواناں فوجداراں دِیاں لِکھتاں اندر اُگھڑ کھلووو

سو لُکن ہا نِکلن

ہر دم مار تے رہنا

کٹک چُغتے، احمد شاہی نِکل پِچھوں دی چھاہنے

لُٹ لُٹیاں نوں چا پرتانی

تانگھ جگانی رَل ورتن دی

دھڑکُو دھاڑ نوں لانا

گورا راج آیا

تاں وی مواس نہیں مُکے کالیاں جنگلاں والے

ڈُھک رَلنے کسے ہیر سہتی دے گڈّے جھنڈے ہیٹھاں

ہالہ ٹھُکّے واہک راہک، بھُکھ ویلنے ویلے کمّی چُوہڑ چَمّی

اَکھ لا لینی دینہہ کاٹھی تے

وگنا راتیں

وستیاں وِچوں تاڑ موٹیرے کھتّر کھوج1 ہلانے

کنبدے ہتھیں اوہناں تجوریاں کھولنیاں

وہی کھاتے بنھ دینے

گہنے پئے ہتھ پیر نپِیڑ سہیڑی روکڑ ڈُسک اگیرے کرنی

گھنی ایہناں ونڈ دینی ہتھلاں دُکھ بدھیاں نوں 

کُجھ چا لینا داروُ سِکّہ

رہندی موڑ مواس لنگر وچ ڈاہنی

جنگل ہُن وی گھنے نیں

ہِن پر سارے چِٹّے

چِٹیاں والے لُکن ہُن اوتھے جاندے نیں

ہُن مواس کسے جگہ دا ناں نہیں

ہُن مواس اوہ جاگ اے جیہڑی

سانجھی آس دی اِک چھِٹ دِلاں نوں لا جاندی اے

1- کھتر کھوج = کھتری کھوجے